Homiladorlikda toksikoz bilan kurashish: Ko‘ngil aynishini kamaytirishning 7 tabiiy usuli

Homiladorlik xabari katta quvonch keltirsa-da, ko‘plab ayollar uchun bu quvonch mashhur "ertalabki ko‘ngil aynish" (toksikoz) tufayli biroz xiralashadi. U "ertalabki" deb atalsa ham, aslida kunning istalgan vaqtida – ishda, ovqat tayyorlayotganda yoki tunda yotoqda sizni bezovta qilishi mumkin.

Har bir ayolda toksikoz turlicha kechadi: ayrimlar shunchaki yengil ko‘ngil behuzurligini his qiladi, boshqalar esa kunlab yotoqdan tura olmaydi. Yaxshi xabar shundaki, bu holat odatda homiladorlik sog‘lom kechayotganining belgilaridan biridir (gormonlar faol ishlamoqda!) va 12-14-haftalarda o‘z-o‘zidan o‘tib ketadi.

Ammo ungacha qanday chidash mumkin? Dori vositalariga murojaat qilmasdan, oshxonangizdagi oddiy mahsulotlar yordamida o‘zingizga qanday yordam bera olasiz? Keling, toksikoz bilan kurashishning sinalgan 7 tabiiy usulini ko‘rib chiqamiz.

Toksikoz nega yuz beradi?

Aniq sababi to‘liq ma’lum bo‘lmasa-da, bunda yana gormonlar aybdor. Homiladorlikning dastlabki oylarida HCG (Inson xorionik gonadotropini) gormonining tez ko‘payishi va Estrogen darajasining oshishi ovqat hazm qilish tizimini sekinlashtiradi hamda hid sezish qobiliyatini kuchaytiradi. Bu esa ko‘ngil aynishiga sabab bo‘ladi.

Bundan tashqari, qondagi qand miqdorining pasayishi va stress ham alomatlarni kuchaytirishi mumkin.

Ko‘ngil aynishini kamaytirishning 7 oltin qoidasi

1. Oshqozoningizni hech qachon bo‘sh qoldirmang

Eng katta xato – ko‘ngil aynishidan qo‘rqib, ovqatlanishdan voz kechish. Oshqozon bo‘sh qolganida oshqozon kislotasi uning devorlarini ta’sirlantiradi va ko‘ngil aynishini kuchaytiradi.

• Yechimi: Kuniga 3 marta katta porsiyada ovqatlanish o‘rniga, 5-6 marta oz-ozdan yeng. Yoningizda doimo kreker, quruq meva yoki yong‘oq olib yuring.

2. Ertalab yotoqdan turmasdan tamaddi qiling

Ertalab uyg‘onganingizda qondagi qand miqdori past bo‘ladi, bu esa ko‘ngil aynishini qo‘zg‘atadi.

• Yechimi: Kechqurun uxlashdan oldin karavotingiz yoniga (tumbochkaga) sho‘r pechenye, kreker yoki suxari qo‘yib qo‘ying. Uyg‘ongan zahotingiz, hali yotoqdan turmasdan 1-2 dona yeng va 10-15 daqiqa yotib turing. Bu oshqozoningizni tinchlantiradi.

3. Zanjabil – tabiatning eng kuchli quroli

Zanjabil (Ginger) asrlar davomida dengiz kasalligi va ko‘ngil aynishiga qarshi qo‘llanib keladi. Ilmiy tadqiqotlar uning homiladorlik toksikozida ham samarali ekanini isbotlagan.

• Qanday qo‘llash kerak: Yangi zanjabilni qirg‘ichdan chiqarib choyingizga qo‘shing, zanjabilli konfet so‘ring yoki shunchaki bir bo‘lagini chaynang.

4. Limon va nordon ta’mlar

Homilador ayollar nega nordon mahsulotlarni yoqtirishi haqida hech o‘ylab ko‘rganmisiz? Nordon ta’m va hidlar ko‘ngil aynish markazini tinchlantiradi.

• Yechimi: Suvingizga bir bo‘lak limon soling. Ko‘nglingiz ayniganida yangi kesilgan limonni hidlang. Mevali qoqi yoki kizil kabi nordon-shirin mahsulotlar ham yordam berishi mumkin.

5. Suyuqlik ichishga e’tibor bering

Suvsizlanish (degidratatsiya) toksikozni yanada kuchaytiradi. Biroq birdaniga ko‘p suv ichish oshqozoningizni to‘ldirib, qusishga sabab bo‘lishi mumkin.

• Yechimi: Kun davomida suvni qultumlab iching. Agar oddiy suv ko‘nglingizni aynitsa, mineral suv, yalpizli choy yoki kompot ichib ko‘ring. Muzdek suv ayrim ayollarga yaxshiroq yordam beradi.

6. Bezovta qiluvchi hidlardan saqlaning

Bu davrda burningiz "izquvar it" kabi ishlaydi. Qovurilgan piyoz, o‘tkir atirlar yoki tozalash vositalarining hidi chidab bo‘lmas darajada tuyulishi mumkin.

• Yechimi: Taomlarni sovuq holda iste’mol qiling (sovuq ovqatning hidi kamroq tarqaladi). Oshxonani tez-tez shamollatib turing. O‘zingizga yoqadigan yengil hidlardan (masalan, yalpiz yoki limon moyidan) foydalaning.

7. B6 vitamini

Ayrim hollarda shifokorlar ko‘ngil aynishini kamaytirish uchun B6 vitamini (piridoksin) qo‘shimchasini tavsiya qiladilar.

• Oziq-ovqat manbalari: Banan, avokado, tovuq go‘shti va funduk B6 vitaminiga boy. Uni dori sifatida qabul qilishdan oldin, albatta, shifokoringiz bilan maslahatlashing.

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak?

Toksikoz noqulaylik tug‘dirsa-da, odatda xavfli emas. Biroq kamdan-kam hollarda Giperemezis gravidarum (Hyperemesis Gravidarum) deb ataladigan og‘ir shakli rivojlanishi mumkin. Agar quyidagi holatlarga duch kelsangiz, albatta, shifokorga murojaat qiling:

• 24 soat davomida hech qanday ovqat yoki suyuqlik iste’mol qila olmasangiz.

• Kuniga 3-4 martadan ko‘p qussangiz.

• Vazningiz tez kamayib borayotgan bo‘lsa.

• Siydik rangingiz to‘q bo‘lib, miqdori kamaygan bo‘lsa (suvsizlanish belgisi).

• Bosh aylanishi va hushdan ketish kuzatilsa.

Toksikoz bilan kurashish sabr-toqat talab qiladi. Bu davr vaqtinchalik ekanini va har bir ko‘ngil aynishi sizni chaqalog‘ingiz bilan uchrashishga yana bir qadam yaqinlashtirayotganini unutmang. O‘zingizga mehribon bo‘ling, imkon qadar dam oling va tanangiz ehtiyojlariga quloq tuting.

Alomatlaringizni kuzatish, ovqatlanish tartibingizni tuzish va boshqa onalarning tajribalaridan foydalanish uchun Anacan ilovasini yuklab oling. Sizga sog‘lom homiladorlik tilaymiz!