Hamiləlikdə nar və xurma yeməyin faydaları: Həqiqətən doğuşu asanlaşdırırmı?

Hamiləliyin son həftələrinə yaxınlaşdıqca, hər bir ana namizədinin ən böyük arzusu eynidir: *"Kaş ki, doğuşum asan və tez keçsin"*. Bu mərhələdə nənələrdən, qonşulardan və internet forumlarından ən çox eşitdiyiniz məsləhət yəqin ki, budur: **"Xurma ye, doğuşun yağ kimi getsin"** və ya **"Nar ye, qanın artsın, gücün olsun"**. Azərbaycan mətbəxinin və mədəniyyətinin ayrılmaz hissəsi olan nar və xurma, həqiqətən də hamilələr üçün "super qida" sayıla bilərmi? Yoxsa bu sadəcə bir mifdir? Xoşbəxtlikdən, bu mövzuda aparılmış ciddi elmi araşdırmalar var. Gəlin, bu iki ləzzətli meyvənin doğuş prosesinə və körpənin sağlamlığına olan real təsirlərini araşdıraq. ## Xurma: Doğuşun "Təbii Oksitosini"? Qədim dövrlərdən bəri xurma (xüsusilə Mədinə xurması və ya İran xurması) doğum sancılarını yüngülləşdirmək üçün istifadə edilib. Müasir tibb isə bu qədim biliyi təsdiqləyir. ### Elmi sübutlar nə deyir? Aparılan klinik araşdırmalar (məsələn, *Journal of Obstetrics and Gynaecology*) göstərir ki, hamiləliyin son 4 həftəsində (36-cı həftədən etibarən) gündə **6 ədəd xurma** yeyən qadınlarda: 1. **Uşaqlıq boynu daha tez açılır:** Xurma yeyən qadınların xəstəxanaya qəbul olunarkən uşaqlıq boynunun açıqlığı, yeməyənlərə nisbətən daha çox olur. 2. **Süni sancıya ehtiyac azalır:** Doğuşun təbii başlaması ehtimalı artır və tibbi müdaxiləyə (induksiya) ehtiyac azalır. 3. **Doğuş müddəti qısalır:** Latent fazanın (doğuşun ilkin mərhələsi) daha qısa sürdüyü müşahidə olunub. **Səbəb:** Xurmanın tərkibindəki maddələr oksitosin hormonuna bənzər təsir göstərərək uşaqlıq əzələlərinin daha effektli yığılmasına kömək edir. Həmçinin, xurma doğuş zamanı sizə lazım olacaq **təbii enerji** mənbəyidir. > Diqqət: Xurma şəkərlidir! Gestasiya diabetiniz varsa, həkiminizlə məsləhətləşmədən bu qədər çox xurma yeməyin. > ## Nar: Azərbaycanın "Qırmızı Qızılı" və Hamiləlik Ölkəmiz nar cənnətidir və bu meyvə hamilələr üçün əsl xəzinədir. Nar xurma kimi birbaşa "doğuş başlatma" xüsusiyyətinə malik olmasa da, sizi və körpənizi doğuşa hazırlamaq üçün əvəzedilməzdir. ### 1. Dəmir deposu və Anemiya ilə mübarizə Hamiləlikdə qanazlığı (anemiya) tez-tez rast gəlinən haldır. Nar, dəmirlə zəngindir və qanda hemoqlobin səviyyəsini artırmağa kömək edir. Doğuş zamanı qan itkisinə hazır olmaq üçün güclü qan dəyərləri şərtdir. ### 2. Plasenta (Cift) qoruyucusu Nar suyu güclü antioksidantlarla (polifenollar) doludur. Araşdırmalar göstərir ki, bu antioksidantlar plasentanı zədələnmələrdən qoruyur və körpəyə gedən qan axınını yaxşılaşdırır. Bu, xüsusilə **bətndaxili inkişaf ləngiməsi** riskini azaltmaq üçün vacibdir. ### 3. K Vitamini və Sümük sağlamlığı Nar, həm sizin, həm də körpənizin sümükləri üçün vacib olan K vitamini ilə zəngindir. K vitamini həmçinin qanın laxtalanması üçün vacibdir ki, bu da doğuşdan sonrakı bərpa dövründə əhəmiyyətlidir. ### 4. Qıcolmalar (Kramp) əleyhinə Tərkibindəki kalium sayəsində nar, hamiləliyin son aylarında gecələr sizi narahat edən ayaq qıcolmalarını azaltmağa kömək edir. ## Necə və Nə vaxt istehlak etməli? Bu faydalardan maksimum yararlanmaq üçün aşağıdakı qaydalara əməl edə bilərsiniz: - **Xurma:** Hamiləliyin **36-cı həftəsindən** başlayaraq gündə 4-6 ədəd. Onu qozla, südlə və ya smuzi içərisində qəbul edə bilərsiniz. - **Nar:** Hamiləliyin **bütün dövrlərində** faydalıdır. Mövsümündə hər gün yarım stəkan nar dənəsi yemək və ya təzə sıxılmış şirəsini içmək (gündə 1 stəkan) idealdır. - *Qeyd:* Nar şirəsi qəbizlik yarada bilər, ona görə də bol su içməyi unutmayın. Həmçinin mədə qıcqırması (izjoqa) olanlar ehtiyatlı olmalıdır. Nənələrimiz haqlı imiş! Elm sübut edir ki, xurma doğuş prosesini fizioloji olaraq asanlaşdıra bilər, nar isə bədəninizi bu prosesə hazırlayır. Əlbəttə ki, sadəcə xurma yemək ağrısız doğuşa zəmanət vermir, lakin bu, təbii və dadlı bir dəstək vasitəsidir. Əgər şəkər probleminiz yoxdursa, doğuş çantanıza bir qutu xurma və bir şüşə nar şirəsi qoymağı unutmayın – doğuşdan sonra enerjinizi bərpa etmək üçün də onlara ehtiyacınız olacaq! **Qidalanmanızı izləmək istəyirsiniz?** Gündəlik menyunuzu planlaşdırmaq və "Təhlükəsiz Qidalar" siyahısına baxmaq üçün **Anacan tətbiqini** yükləyin.