Hamiləlik
Körpənin əvvəlkindən az hərəkət etməsi və ya hərəkətin hiss edilməməsi zamanı nə etməliyəm?
Körpənizin hərəkət qaydasında dəyişiklik hiss etdikdə dərhal tibbi yardım üçün müraciət etmək vacibdir. Gözləməyin, gecə və ya gündüz fərq etməz, dərhal zəng edin.

İlk addım: Dərhal tibb işçisi ilə əlaqə saxlayın
Əgər körpənizin normaldan daha az hərəkət etdiyini, hərəkətlərinin tamamilə dayandığını və ya adi hərəkət tərzində bir dəyişiklik olduğunu hiss edirsinizsə, dərhal, gecə və ya gündüz fərq etmədən mamaçanızla və ya yerli doğum evinizlə əlaqə saxlayın.
Bu, ən vacib və təxirəsalınmaz addımdır. Səhəri və ya növbəti planlı görüşünüzü gözləməyin. Hərəkətləri stimullaşdırmaq üçün şirin və ya soyuq bir şey içib gözləmək kimi üsullara vaxt itirməyin. Körpənizin hərəkətlərindəki azalma onun yaxşı olmadığının bir əlaməti ola bilər və bu vəziyyət nə qədər tez aşkar edilərsə, sizə və körpənizə lazımi tibbi yardımın göstərilməsi üçün bir o qədər yaxşıdır. Bu, körpənizin həyatını xilas edə bilər. Tibbi müayinə körpənin vəziyyəti barədə lazım olan məlumatı verir; müraciət üçün əvvəlcə səbəbi özünüz müəyyən etməyə ehtiyac yoxdur.
Körpənin ilk hərəkətləri nə zaman hiss olunur?
Əksər qadınlar körpələrinin ilk hərəkətlərini hamiləliyin 16-cı və 24-cü həftələri arasında hiss etməyə başlayırlar. Bu hərəkətlər əvvəlcə zərif bir fırlanma və ya titrəmə kimi hiss oluna bilər. Hamiləliyiniz irəlilədikcə, bu hərəkətlər daha güclü təpiklərə və kəskin hərəkətlərə çevriləcək.
Əgər bu sizin ilk hamiləliyinizdirsə, hərəkətləri 20-ci həftədən sonra hiss etməyiniz normaldır. Lakin, hamiləliyin 24-cü həftəsinə qədər körpənizin heç bir hərəkətini hiss etməmisinizsə, bu barədə mütləq mamaçanıza və ya həkiminizə məlumat verməlisiniz. Onlar körpənizin ürək döyüntüsünü və vəziyyətini yoxlayacaqlar. Hərəkətləri daha tez hiss etməyə başlasanız belə, hər hansı bir narahatlığınız varsa, 24-cü həftəni gözləmədən də müraciət edə bilərsiniz.
Körpənizin normal hərəkət tərzi nədir?
Hər körpə fərqlidir və buna görə də hər gün hiss etməli olduğunuz müəyyən bir hərəkət sayı yoxdur. Ən vacib məsələ, körpənizin özünəməxsus, fərdi hərəkət tərzini gündən-günə tanımağa başlamağınızdır. Bəzi körpələr daha aktiv olur, bəziləri isə daha sakit. Onların da, eynilə bizim kimi, yuxu və oyanıqlıq dövrləri var.
Körpənizin yuxu dövrləri adətən 20-40 dəqiqə davam edir və nadir hallarda 90 dəqiqədən uzun olur. Bu yuxu vaxtlarında körpəniz hərəkət etməyə bilər. Hərəkətlərin sayı adətən hamiləliyin 32-ci həftəsinə qədər artmağa meyllidir və sonra doğuşa qədər təxminən eyni səviyyədə qalır. Doğuşa yaxınlaşdıqca hərəkətlərin növü dəyişə bilər – təpiklər yerini daha çox yuvarlanma və ya fırlanma hərəkətlərinə verə bilər, lakin hərəkətlərin ümumi tezliyi azalmamalıdır. Əsas məqsəd, hər gün müəyyən sayda təpik saymaq deyil, körpənizin normal fəaliyyət modelindəki hər hansı bir dəyişikliyi və ya azalmanı hiss etməkdir.

Gözləməyə səbəb olmayan izahlar: Ümumi yanlış inanclar
Bəzən analar körpənin hərəkətlərinin azalmasını izah etmək üçün müxtəlif səbəblər düşünürlər, lakin bu izahlar tibbi yardım üçün müraciəti gecikdirməməlidir.
- "Doğuşa yaxın yer daraldığı üçün körpə daha az hərəkət edir." Bu, doğru deyil. Körpəniz doğuş anına qədər və hətta doğuş zamanı da hərəkət etməyə davam etməlidir. Hərəkətlərin növü dəyişə bilər, lakin onların tezliyi və gücü əhəmiyyətli dərəcədə azalmamalıdır.
- "Məndə ön plasenta (anterior placenta) var, ona görə hərəkətləri zəif hiss edirəm." Ön divarda yerləşən plasenta həqiqətən də hərəkətlərin hiss edilməsini bir qədər çətinləşdirə bilər. Lakin siz artıq körpənizin normal hərəkət tərzinə öyrəşmisinizsə və bu tərzdə yeni bir azalma və ya dəyişiklik hiss edirsinizsə, bu, plasentanın yeri ilə izah edilə bilməz və dərhal yoxlanılmalıdır.
- "Mən çox məşğul idim, yəqin ona görə hiss etməmişəm." Məşğul olanda hərəkətləri daha az fərq edə bilərsiniz. Amma adi nümunənin azaldığını və ya dəyişdiyini hiss edirsinizsə, əvvəlcə sakit oturub nəticəni gözləmək əvəzinə dərhal doğum xidməti ilə əlaqə saxlayın.
Evdə istifadə edilən Doppler cihazları və hərəkət sayğacları
Körpənizin ürək döyüntülərini dinləmək üçün evdə istifadə edilən Doppler cihazlarından (ürək döyüntüsü dinləmə dəstləri) istifadə etmək qətiyyən tövsiyə edilmir. Bu, körpənizin sağlamlığını yoxlamaq üçün etibarlı bir üsul deyil. Hətta ürək döyüntüsünü eşitsəniz belə, bu, körpənizin yaxşı olduğu anlamına gəlmir. Ürək döyüntüsünün olması, körpənin stress altında olmadığına zəmanət vermir. Yalnız təlim keçmiş tibb işçiləri ürək döyüntüsü monitorinqini düzgün şərh edə bilərlər.
Eynilə, hərəkətləri saymaq üçün xüsusi cədvəllərdən müntəzəm istifadəni tövsiyə etmək üçün kifayət qədər elmi sübut yoxdur. Ən vacib şey, körpənizin fərdi hərəkət modelini bilmək və bu modeldə hər hansı bir dəyişiklik və ya azalma baş verdikdə dərhal peşəkar yardım axtarmaqdır.
Tibb müəssisəsində sizi nə gözləyir?
Hərəkətlərin azalması ilə bağlı müraciət etdiyiniz zaman sizə göstəriləcək tibbi yardım hamiləliyinizin müddətindən asılı olaraq dəyişə bilər. Ümumi yanaşma aşağıdakı kimi ola bilər:
Tibb işçiləri körpənizin hərəkətləri barədə sizdən soruşacaq və tam bir antenatal müayinə aparacaqlar. Bu, adətən qan təzyiqinizin ölçülməsi, sidikdə zülalın yoxlanılması və uşaqlığın ölçüsünün yoxlanılmasını əhatə edir.
| Hamiləlik Müddəti | Gözlənilən Müayinələr |
|---|---|
| 24 həftədən az | Mamaça və ya həkim körpənizin ürək döyüntüsünü dinləyəcək. Lazım gələrsə, ultrasəs müayinəsi (USM) təyin edilə bilər. |
| 24-28 həftə arası | Tam antenatal müayinə və körpənin ürək döyüntüsünün yoxlanılması. Əgər uşaqlıq ölçüsü gözləniləndən kiçikdirsə, körpənin böyüməsini yoxlamaq üçün USM təyin edilə bilər. |
| 28 həftədən çox | Tam müayinəyə əlavə olaraq, körpənizin ürək döyüntüsü adətən ən azı 20 dəqiqə ərzində kardiotokoqrafiya (KTQ) cihazı ilə izləniləcək. Narahatlıqlar davam edərsə və ya başqa risk faktorları varsa, körpənin böyüməsini və ətrafındakı mayenin miqdarını yoxlamaq üçün USM təyin edilə bilər. |
Bir çox halda müayinələr rahatladıcı məlumat verir və evdə davam edən plan razılaşdırılır. Nəticəyə və hamiləlik müddətinə görə əlavə nəzarət lazım ola bilər. Müayinədə normal cavab alınsa da, hərəkətlər barədə narahatlıq davam edirsə bunu komandaya deyin.
Müayinədən sonra hərəkətlər yenidən azalarsa nə etməli?
Tibb müəssisəsində yoxlanıldıqdan və hər şeyin normal olduğu deyildikdən sonra belə, körpənizin hərəkətlərini izləməyə davam etməlisiniz. Əgər evə qayıtdıqdan sonra hərəkətlərin yenidən azaldığını və ya dayandığını hiss etsəniz, dərhal yenidən mamaçanızla və ya doğum evinizlə əlaqə saxlayın.
Bu halın neçə dəfə baş verməsindən asılı olmayaraq, məsləhət üçün müraciət etməkdən heç vaxt çəkinməyin. Sizin narahatlığınız həmişə ciddiyə alınmalıdır. Hər bir yeni azalma epizodu əvvəlkindən asılı olmayaraq yenidən qiymətləndirilməlidir.
Tibbi komandaya hansı məlumatları vermək faydalıdır?
Mamaça və ya doğum evi ilə əlaqə saxladığınız zaman sakit olmağa çalışın və aşağıdakı məlumatları aydın şəkildə çatdırmağa hazır olun. Bu, onların vəziyyəti daha tez qiymətləndirməsinə kömək edəcək:
- Adınız, soyadınız və doğum tarixiniz.
- Hamiləliyin neçənci həftəsində olduğunuz.
- Hərəkətlərin nə vaxtdan bəri azaldığını və ya dəyişdiyini (məsələn, son bir neçə saatdır, yoxsa bu gün bütün gün ərzində).
- Hərəkətlərin adi tərzindəki dəyişikliyin nə olduğunu (məsələn, daha zəif, daha az tez-tez).
- Qanaxma, ağrı, maye gəlməsi və ya özünüzü pis hiss etmək kimi başqa simptomların olub-olmadığı.
Bu məlumatları əvvəlcədən düşünmək, telefon danışığı zamanı sizə daha çox inam verə bilər.

Dəstək və aydın əlaqə planı
Hərəkətlərlə bağlı narahatlıq sizi qorxuda bilər. Müraciət etmək üçün özünüzə diaqnoz qoymalı və ya müəyyən sayda hərəkət toplamalı deyilsiniz. Adi nümunədə azalma və ya dəyişiklik olduğunu deməyiniz kifayətdir.
Əlaqə yolunu əvvəlcədən telefonunuzda saxlayın; yaxınınız zəng etməkdə və qəbul üçün getməkdə kömək edə bilər. Gecədirsə də növbəti günü gözləməyin. Bir dəfə yoxlanmış olsanız da yeni dəyişiklik üçün yenidən müraciət etmək uyğundur.
Anacan Təqvimində planlı görüş tarixlərini qeyd edə bilərsiniz. Tətbiq, hərəkət sayğacı və ya evdə eşidilən ürək səsi körpənin sağlamlığını təsdiqləmir və dərhal tibbi müraciəti əvəz etmir.
Tez-tez verilən suallar
Körpənin hərəkətlərini hiss etmək üçün soyuq su içib 2 saat gözləməliyəm?
Xeyr, bu tövsiyə edilmir. Əgər körpənizin hərəkətlərinin normal tərzində bir azalma və ya dəyişiklik hiss edirsinizsə, dərhal mamaçanız və ya doğum evinizlə əlaqə saxlamalısınız. Gözləmək üçün vaxt itirməyin.
Hər gün mütləq 10 hərəkət saymalıyam?
Xeyr, hər gün hiss edilməli olan müəyyən bir hərəkət sayı yoxdur. Hər körpə fərqlidir. Ən vacib olan, körpənizin özünəməxsus, fərdi hərəkət modelini tanımaq və bu modeldəki hər hansı bir dəyişikliyi hiss etməkdir.
Ön plasenta (anterior placenta) hərəkətlərin azalmasına səbəb ola bilərmi?
Ön plasenta hərəkətləri hiss etməyi bir qədər çətinləşdirə bilər, lakin bu, körpənizin normal hərəkət tərzindəki yeni bir dəyişikliyi və ya azalmanı gözardı etmək üçün səbəb deyil. Əgər adi vəziyyətdən fərqli bir şey hiss edirsinizsə, dərhal yoxlanılmalıdır.
Doğuşa yaxın körpənin yerinin daralması səbəbindən az hərəkət etməsi normaldırmı?
Xeyr, bu, geniş yayılmış yanlış bir inancdır. Körpəniz doğuş anına qədər və hətta doğuş zamanı da hərəkət etməyə davam etməlidir. Hərəkətlərin növü dəyişə bilər, lakin ümumi fəallıq azalmamalıdır. Hərəkətlərin azalması normal deyil.
Evdəki Doppler cihazı ilə ürək döyüntüsünü eşitmək körpənin yaxşı olduğuna zəmanət verirmi?
Xeyr, qətiyyən. Evdə istifadə edilən Doppler cihazları etibarlı deyil. Ürək döyüntüsünü eşitmək körpənin sağlam və stress altında olmadığına zəmanət vermir. Körpənin vəziyyətini yalnız peşəkar tibbi müayinə və monitorinq düzgün qiymətləndirə bilər.
Dünən yoxlanışda hər şey normal idi, amma hərəkətlər yenə azalıb. Yenidən narahat etməkdən çəkinirəm.
Heç vaxt çəkinməyin. Əgər müayinədən sonra hərəkətlərin yenidən azaldığını hiss edirsinizsə, dərhal yenidən mamaçanız və ya doğum evinizlə əlaqə saxlayın. Bu halın neçə dəfə baş verməsindən asılı olmayaraq, hər bir narahatlığınız ciddiyə alınmalı və yoxlanılmalıdır.



