Мінсіз ана болмайды, бақытты ана болады: Ана болу жолында өзіңізге жанашырлық танытудың тәсілдері

Бөпеңізді алғаш рет құшағыңызға алған сәтте сезінген шексіз махаббатпен қатар, ішіңізде үнсіз бір қысым да қалыптаса бастайды: "Мен бәрін ең жақсы деңгейде жасауым керек". Қоғамның күтулері, кітаптардағы қатаң ережелер және әлеуметтік желілер қалыптастыратын шындықтан алшақ елестер көптеген ананы психологиялық тұрғыдан қажытады.

Кейде ұйқыңыз қанбағандықтан жылағыңыз келетін, бөпеңіз ұйықтап жатқанда демалудың орнына үй шаруасына кірісетін немесе ашуланып кеткеніңіз үшін өзіңізді кінәлі сезінетін сәттер болады. Психологияда бұл "аналық кінә сезімі" (mom guilt) деп аталады. Алайда мынаны ұмытпаңыз: бөпеңізге мінсіз, ешқашан шаршамайтын, робот секілді ана қажет емес. Оған тек бақытты, көңілі тыныш әрі мейірімін сыйлай алатын ана керек. Ендеше, бұл елестерден қалай арылып, өзімізге қалай жанашырлық таныта аламыз?

1. Әлеуметтік желі елесі және "аналық кінә сезімі"

Бүгінде аналарға түсетін ең үлкен психологиялық жүктің бірі — әлеуметтік желі. Инстаграмнан немесе басқа платформалардан көретін аналарыңыз үнемі күтімді, үйлері мұнтаздай таза, ал бөпелері күлімдеп, еш қиындықсыз жүргендей көрінеді. Мұндай бейнелерді көргеннен кейін өз үйінің шашылып жатқанын және бөпесінің жылағанын көрген ана еріксіз өзін жеткіліксіз сезінеді.

Шын мәнінде, әлеуметтік желіде көретініңіз — 24 сағатқа созылған күрделі күннің мұқият таңдалып, сүзгіден өткізілген небәрі 15 секунды ғана. Ешкім түнгі сағат 3-те ұйқысыздықтан жылағанын, тамағы күйіп кеткенін немесе баласының үстін үшінші рет былғағанын бөліспейді. Өзіңізді әлеуметтік желідегі "мінсіз ана" бейнелерімен салыстыруды доғарыңыз. Шынайы өмір ретсіз әрі шаршатады, бірақ дәл солай табиғи да болады.

2. Психологиядағы "жеткілікті жақсы ана" тұжырымдамасы деген не?

Белгілі педиатр әрі психоаналитик Дональд Винникот (Donald Winnicott) ұсынған "Жеткілікті жақсы ана" (The good enough mother) тұжырымдамасы — барлық ана білуі тиіс негізгі қағида.

Винникоттың айтуынша, баланың психологиялық тұрғыдан сау дамуы үшін оның әр қажеттілігін сол сәтте өтейтін, ешқашан қателеспейтін мінсіз ана қажет емес. Керісінше, ананың кейде кешігуі, шаршауы және ұсақ қателіктер жіберуі балаға шынайы өмірді қабылдауды, сабыр сақтауды және сыртқы ортаға бейімделуді үйретеді. Егер Сіз бөпеңіздің негізгі физикалық және эмоциялық қажеттіліктерін өтеп, оған махаббат пен қауіпсіздік сезімін сыйласаңыз, демек, Сіз қазірдің өзінде жеткілікті жақсы анасыз!

3. Өзіңізге күтім жасау — өзімшілдік емес, биологиялық қажеттілік

Ұшақта айтылатын белгілі қауіпсіздік ережесін еске түсіріңіз: "Қауіп төнген жағдайда оттегі маскасын алдымен өзіңізге, содан кейін балаңызға тағыңыз." Бұл ана болу қағидасының да негізі болуы керек. Физикалық және психикалық тұрғыдан әбден қажығанда, бөпеңізге қажетті мейірімді қуатты бере алмайсыз. Бос ыдыстан өзгенің стақанына су құю мүмкін емес.

Өзіңізге уақыт бөлу — сән-салтанат та, өзімшілдік те емес, отбасыңыздың саулығы үшін қажет нәрсе. Бөпеңіз ұйықтағанда сол уақытты міндетті түрде кір үтіктеуге немесе үй жинауға жұмсаудың қажеті жоқ. Күніне небәрі 15-20 минутты жай ғана ештеңе істемеуге, ыстық кофе ішуге, ванна қабылдауға немесе жақсы көретін құрбыңызбен сөйлесуге арнаңыз. Сіздің психикалық саулығыңыз — бөпеңіздің дамуына ықпал ететін ең маңызды орта.

4. Қолдау сұрауды және міндеттерді бөлісуді үйреніңіз

Қоғамымызда ана бәрін жалғыз өзі атқаруы керек деген жаңсақ түсінік бар. Африканың белгілі мақалында айтылғандай: "Бір баланы өсіру үшін тұтас бір ауыл қажет." Бәрін өз мойныңызға алмаңыз. Жұбайыңызға бөпеңіздің жөргегін ауыстыруға, оны ұйықтатуға немесе шомылдыруға мүмкіндік беріңіз. (Тіпті ол мұны Сіз секілді "мінсіз" істемесе де!). Әжелерден, отбасы мүшелерінен немесе жақын құрбыларыңыздан көмек сұраудан тартынбаңыз. Көмекті қабылдау Сіздің әлсіз немесе қолынан іс келмейтін ана екеніңізді емес, өз мүмкіндігінің шегін білетін саналы адам екеніңізді көрсетеді.

5. Anacan-мен бірге жалғыз емес екеніңізді ұмытпаңыз

Кейде мұндай қиындықтарды жалғыз өзіңіз ғана бастан өткеріп жүргендей сезінуіңіз мүмкін. Бірақ дәл осы сәтте мыңдаған ана дәл сондай ұйқысыздықты, алаңдаушылықты және шаршауды сезініп жүргеніне сеніңіз. Тәжірибеңізбен, қорқынышыңызбен, тіпті кейде шаршағаныңызбен бөлісу үшін Anacan қауымдастығы әрдайым жаныңызда. Мұнда Сізді айыптамайтын, керісінше, дәл сондай жолдан өтіп жүрген аналармен сырласа аласыз.

Есіңізде болсын: үйдің сәл шашылып жатуы, тамақтың кеш дайындалуы немесе шашыңыздың таралмай қалуы Сіздің қандай ана екеніңізді анықтамайды. Сіз бөпеңіз үшін әлемдегі ең жақсы анасыз, ал ол Сізді барлық кемшілігіңізбен, тек Сіз болғаныңыз үшін шексіз жақсы көреді. Өзіңізге жанашыр болыңыз!