Вакцинация күнтізбесі: Балаңыздың денсаулығы үшін қандай вакциналар маңызды?

Бөпеңіз дүниеге келген сәттен бастап Сіздің басты міндетіңіз – оны қорғау. Суықтан, ыстықтан, аштықтан... Ал көзге көрінбейтін қауіптерден – вирустар мен бактериялардан қалай қорғайсыз? Жауабы қарапайым: Екпелер (Вакцинация).

Вакцинация – адамзат ойлап тапқан ең тиімді медициналық шаралардың бірі. Дәл вакциналардың арқасында бүгінде шешек жойылып, полиомиелит (балалар сал ауруы) сирек кездеседі. Алайда соңғы жылдары интернетте тараған жалған ақпарат ата-аналардың күмәнін күшейтті: "Екпе зиян ба?", "Иммунитетті әлсірете ме?".

Бұл мақалада Әзербайжанда қолданылатын Ұлттық вакцинация күнтізбесін кезең-кезеңімен түсіндіріп, вакциналардың бөпеңіз үшін неліктен өмірлік маңызы бар екенін қарастырамыз.

Неліктен екпе салдыру керек?

Бөпелер анасынан алған антиденелердің арқасында белгілі бір иммунитетпен дүниеге келеді. Алайда бұл қорғаныс уақытша ғана (бірнеше айға созылады). Вакциналар бөпенің өз иммундық жүйесін "жаттықтырады".

• Ауруды табиғи жолмен жұқтырғаннан қауіпсіз: Вакцина бөпені ауыртпай-ақ иммунитет қалыптастырады. Иммунитетті табиғи жолмен қалыптастыру үшін бала ауыр аурумен (мысалы, қызылшамен) ауыруы керек, ал бұл елеулі асқынуларға (пневмония, ми қабынуы) әкелуі мүмкін.

• Ұжымдық иммунитет: Вакцина Сіздің балаңызды ғана емес, екпе алуға болмайтын (қатерлі ісікке шалдыққан, аллергиясы бар) балаларды да қорғайды.

Әзербайжан Республикасының Ұлттық вакцинация күнтізбесі

Елімізде мемлекеттік емханаларда екпелер тегін жасалады.

1. Перзентханада (Алғашқы 12-24 сағат)

Бөпеңіз өмірінің алғашқы күнінде екі маңызды қауіпке қарсы қорғаныс алады:

• В гепатиті (1-ші доза): Бауырды зақымдайтын вирусқа қарсы. (Санның бүйір жағына салынады).

• БЦЖ (Туберкулезге қарсы): Туберкулездің ауыр түрлерінен (менингиттен) қорғайды. (Сол қолдың жоғарғы бөлігіне салынады және әдетте өмір бойы сақталатын кішкентай тыртық қалдырады).

2. 2 айлығында

Осы кезеңде "біріктірілген" (бір екпеде бірнеше ауруға қарсы) вакциналар салына бастайды:

• АКДС (Көкжөтел, Дифтерия, Сіреспе): 1-ші доза.

• В гепатиті: 2-ші доза.

• ХИБ (В типті гемофильді инфекция): Менингит пен пневмония қоздырғышы.

• ИПВ (Полиомиелит): Сал ауруына қарсы инъекциялық түрі.

• Пневмококк (Prevenar): Пневмония мен құлақ қабынуына қарсы. 1-ші доза.

3. 3 айлығында

• АКДС + ХИБ: 2-ші доза.

• ОПВ (Полиомиелит): Тамшы түрі (ауызға тамызылады).

4. 4 айлығында

• АКДС + ХИБ: 3-ші доза.

• ОПВ (Полиомиелит): Тамшы.

• Пневмококк: 2-ші доза.

5. 6 айлығында

• В гепатиті: 3-ші доза (Толық курс аяқталады).

• ОПВ: Тамшы.

• Пневмококк: 3-ші доза.

6. 1 жаста (12 ай)

Бұл – ата-аналар ең көп қорқатын, бірақ аса маңызды екпелердің бірі:

• ҚПҚ (Қызылша, Паротит "Шошқаборық", Қызамық): 1-ші доза.

7. 18 айлығында (1 жарым жаста)

• АКДС: Ревакцинация (Күшейткіш доза).

• ОПВ: Тамшы.

8. 6 жаста (Мектепке дейін)

• ҚПҚ: 2-ші доза.

• АДС (Дифтерия, Сіреспе): Көкжөтел компонентінсіз.

Екпеден кейін: Реакциялар қалыпты ма?

Иә, екпеден кейін бөпеңізде кейбір жеңіл реакциялар болуы мүмкін. Бұл иммунитеттің "жұмыс істеп жатқанын" көрсетеді.

• Дене қызуы: 37.5 - 38.5°C-ге дейін көтерілуі мүмкін. (Парацетамол беруге болады, дәрігермен кеңесіңіз).

• Мазасыздық: Бөпе біраз жылауық болуы мүмкін.

• Екпе салынған жердің қызаруы: Бірнеше күн ішінде басылады.

Миф: "Екпе аутизмді тудырады."

Шындық: Бұл тұжырым 1998-ші жылы бұрмаланған мақала негізінде пайда болған және кейіннен бірнеше рет теріске шығарылған. Ғылыми зерттеулер вакциналар мен аутизмнің арасында ешқандай байланыс жоқ екенін дәлелдеді.

>

Қандай жағдайда екпе салдыруға болмайды? (Қарсы көрсетілімдер)

• Бөпенің дене қызуы жоғары болса (38°C-ден жоғары), екпе кейінге қалдырылады.

• Алдыңғы дозаға ауыр аллергиялық реакция (анафилаксия) болған жағдайда.

• Иммун тапшылығы ауруы болса (тірі вакциналар салынбайды).

Жеңіл суық тию немесе мұрыннан су ағу екпе салдыруға кедергі емес.

Вакцинация кестесі күрделі болып көрінуі мүмкін, бірақ әрбір доза – бөпеңіздің дені сау болашағының бір кірпіші. Емханаңызға хабарласып, екпе салынатын күндерді өткізіп алмаңыз.

Екпе күндерін ұмытпау үшін Anacan қолданбасындағы "Вакцинация күнтізбесі" функциясын пайдаланыңыз. Қолданба келесі екпенің уақытын Сізге еске салады.