Жүктілік кезіндегі бас ауруы: Дәрісіз қалай жеңілдетуге болады?

Жүктілікке дейін басыңыз ауырса, шешімі қарапайым еді: бір стақан су мен ауырсынуды басатын дәрі. Алайда қазір әр дәрінің қаптамасындағы "Жүктілік кезінде қолдану" бөлімін оқығаннан кейін қолыңыздағы таблетканы күмәндана шетке қоясыз. "Бұл бөпеме зиян тигізбей ме?" Жүктілік кезінде бас ауруы өте жиі кездеседі. Гормондық өзгерістер, қан айналымының өзгеруі және ұйқының қанбауы тура мағынасында басыңызды "ауыртуы" мүмкін. Жақсы жаңалық — көп жағдайда мұндай ауырсыну қауіпсіз және одан арылу үшін дәріханаға жүгірудің қажеті жоқ. Ендеше, ауырсынуды басатын дәрілерге жүгінбей-ақ бас ауруымен күресудің ең тиімді әрі табиғи жолдарын қарастырайық. ## Жүктілік кезінде неліктен басымыз жиі ауырады? Жүктіліктің әр кезеңінде бас ауруының өзіндік себебі бар: - **1-ші триместр:** Бұған тағы да гормондар кінәлі. Ағзаңыздағы қан көлемінің артуы және қан тамырларының кеңеюі бас ауруын тудырады. Сонымен қатар кофені кенеттен азайту (кофеиннен бас тарту) да қатты ауырсынуға әкелуі мүмкін. - **2-ші және 3-ші триместр:** Салмақтың артуы және дене қалпының өзгеруі мойын мен иық бұлшықеттерін ширықтырады. Бұл **"ширығудан болатын бас ауруына"** әкеледі. Сонымен қатар сусыздану (дегидратация), ашығу, күйзеліс және ұйқының қанбауы кез келген кезеңде бас ауруын қоздыруы мүмкін. ## Ауырсынуды дәрісіз басудың 5 алтын ережесі Егер парацетамол ішкіңіз келмесе (немесе дәрігеріңіз рұқсат етпесе), мына табиғи тәсілдерді қолданып көріңіз: ### 1. Су, су және тағы да су! Жүктілік кезіндегі бас ауруының ең басты себебі — **сусыздану**. Кейде бар болғаны 1-2 стақан салқын су ішіп, 15 минут күту ауырсынуды толығымен басуы мүмкін. - **Кеңес:** Күні бойы жаныңызда үнемі су құйылған бөтелке алып жүріңіз. Шөлдегеніңізді күтпеңіз. ### 2. Жылы немесе суық компресс Ауырсыну түріне қарай тиісті температураны таңдаңыз: - **Ширығудан болатын бас ауруы кезінде (қысып ауыру):** Мойныңыздың артына немесе иығыңызға **жылы** (ыстық емес!) сүлгі қойыңыз. Бұл ширыққан бұлшықеттерді босаңсытады. - **Бас сақинасы кезінде (солқылдап ауыру):** Маңдайыңызға немесе самайыңызға **суық** компресс (мұз салынған қапшық) қойыңыз. Суық кеңейген тамырларды тарылтып, ауырсынуды азайтады. ### 3. "Қараңғы бөлме" терапиясы Егер жарық пен дыбыс мазаңызды алса (әсіресе бас сақинасы кезінде), барлық істі қоя тұрып, қараңғы әрі тыныш бөлмеге барыңыз. Көзіңізді жұмыңыз, терең тыныс алыңыз және кемінде 20-30 минут ұйықтап алуға тырысыңыз. Ұйқы миды "қайта іске қосады". ### 4. Аз мөлшермен жиі тамақтану Қандағы қант деңгейінің төмендеуі (гипогликемия) — бас ауруын қоздыратын негізгі себептердің бірі. - **Шешімі:** Қатты ашығуға жол бермеңіз. Сөмкеңізде грек жаңғағын, жаңғақ, кептірілген жеміс немесе крекер алып жүріңіз. Ұзақ уақыт аш жүргеннен кейін бірден тәтті жемеңіз: ол қант деңгейін күрт көтеріп, кейін қайта түсіруі және ауырсынуды күшейтуі мүмкін. ### 5. Массаж және таза ауа Кейде ауырсынудың түпкі себебі мойын мен иықтағы бұлшықет түйіндерінде жатады. Жұбайыңыздан иығыңыз бен мойныңызға жеңіл массаж жасап беруін сұраңыз. Сондай-ақ ауасы тар бөлмеде оттегі жетіспеуі мүмкін. Терезені ашыңыз немесе қысқа серуенге шығыңыз. Таза ауа — ең жақсы дәрі. ## Дәрігерге қашан шұғыл жүгіну керек? (Қауіпті белгілер) Бас ауруы әдетте қауіпсіз болғанымен, жүктіліктің екінші жартысында (20-шы аптадан кейін) **преэклампсияның** (жүктіліктің қауіпті асқынуының) белгісі болуы мүмкін. Төмендегі жағдайларда **дереу** дәрігеріңізге хабарласыңыз: - Бас ауруы кенеттен басталып, өте қатты болса ("Өмірімдегі ең қатты ауырсыну"). - Көруіңіз бұлыңғырласа, көз алдыңызда "шыбындар ұшып жүргендей" болса немесе жарық жарқылдарын көрсеңіз. - Бетіңіз бен қолыңыз кенеттен ісінсе. - Іштің жоғарғы бөлігінде (қабырға астында) ауырсыну болса. - Ауырсынуды басатын дәрі (парацетамол) қабылдағаныңызға қарамастан, ауырсыну басылмаса. Бас ауруы — жүктіліктің қажытатын тұстарының бірі, бірақ бұл ағзаңыздың Сізге "Демал!" деп белгі беру тәсілі. Өзіңізге күтім жасаңыз, мол су ішіңіз және күйзелісті азайтыңыз. Бас ауруының жиілігі мен себептерін (триггерлерін) бақылау үшін **Anacan қолданбасын** пайдалана аласыз. Ауырсынудың қандай тағамнан немесе оқиғадан кейін пайда болғанын жазып жүру болашақта оның алдын алуға көмектеседі.